|
B?i ph??t bi??u c?a B? tr???ng B? T?i ch?nh V? V??n Ninh
t???i H?i ngh? Kinh t??? ??i ngo???i
"Vi?t Nam : Ng??i sao ?ang l??n ?? ch??u ??"
K?nh th?a Th? t??ng Ch?nh ph? Nguy?n T???n D?ng
K?nh th?a c??c qu?? v?
Trong nh??ng n??m qua, Ch?nh ph? Vi?t Nam ??? ???y m???nh c??ng cu?c ??i m?i m?t c??ch s??u r?ng v? ??ng b? v?? kinh t???, x?? h?i v? b? m??y nh? n??c. V?i m??c ti??u l? th??c ???y n??n kinh t??? ph??t tri??n nhanh, hi?u qu??? v? b??n v??ng; t??ng tr???ng kinh t??? lu??n ?i ???i v?i th?c hi?n ti???n b?, c??ng b??ng x?? h?i, g???n ch??t v?i b???o v? v? c???i thi?n m??i tr???ng, n??n kinh t??? Vi?t Nam ??? c?? nh??ng b??c ph??t tri??n ?n ??nh, v??ng ch???c.
Nh??ng th?nh t?u ??? ????t ????c trong ph??t tri??n kinh t??? - x?? h?i ????t n??c c?? s? ???ng g??p t?ch c?c c?a khu v?c t?i ch?nh. M??i tr???ng t?i ch?nh t?ng b??c ??i m?i v? l?nh m???nh ho??, ti??m l?c v? kh??? n??ng t?i ch?nh qu?c gia ng?y c?ng ????c c?ng c? v? ph??t tri??n. Ch?nh s??ch t?i ch?nh - ng??n s??ch, ch?nh s??ch thu???, ph??t tri??n th? tr???ng v?n, th? tr???ng ch?ng kho??n, th? tr???ng d?ch v?? t?i ch?nh ??? ??ng vi??n, huy ??ng ????c c??c ngu?n l?c t?i ch?nh trong v? ngo?i n??c ??? s? d??ng c?? hi?u qu??? cho ???u t? ph??t tri??n, duy tr? ?n ??nh c??c c??n ??i v? m??.
I. NH?NG K???T QU??? ???? ????T ??????C
V?? ch?nh s??ch t?i ch?nh ng??n s??ch:
Lu??t Ng??n s??ch nh? n??c (s?a ??i) n??m 2002 ??? g??p ph??n ??i m?i h? th?ng c?? ch??? qu???n l?? NSNN, t?ng b??c gi???i quy???t t?t m?i quan h? gi??a t?ch lu?? v? ti??u d??ng g??p ph??n huy ??ng ???u t? x?? h?i; th?c hi?n qu???n l?? an to?n d? n?? Ch?nh ph?, d? n?? qu?c gia. C??n ??i ng??n s??ch Nh? n??c ????c ?i??u h?nh nh???t qu??n ????m b???o nguy??n t???c t?ch c?c, th??c ???y t??ng tr???ng, g??p ph??n gi?? ?n ??nh c??n ??i v? m?? n??n kinh t???, ????m b???o an ninh t?i ch?nh qu?c gia.
Vi?c c???i c??ch h?nh ch?nh trong l?nh v?c t?i ch?nh - ng??n s??ch ????c ???y m???nh. Th?c hi?n ??i m?i ph??n c???p, t??ng quy??n h???n v? tr??ch nhi?m cho c??c B?, c?? quan Trung ???ng v? ch?nh quy??n ??a ph???ng c??c c???p. Th?c hi?n c?? ch??? trao quy??n t? ch?, t? ch?u tr??ch nhi?m ??i v?i c??c c?? quan h?nh ch?nh, ???n v? s? nghi?p. Ch?nh s??ch x?? h?i ho?? c??c ho???t ??ng s? nghi?p ??? b??c ???u ph??t huy hi?u qu???, ??? huy ??ng ????c m?t b? ph??n ngu?n l?c c?a x?? h?i ??? ph??t tri??n c??c s? nghi?p gi??o d??c, y t???, v??n ho??, th?? d??c-th?? thao. C??ng t??c ki??m so??t chi ng??n s??ch qua kho b???c, ho???t ??ng thanh tra, ki??m tra t?i ch?nh ??? ????c t??ng c???ng, th?c hi?n c??ng khai minh b???ch quy???t to??n v? d? to??n h?ng n??m.
V?? ho?n thi?n ch?nh s??ch thu???:
Sau 20 n??m c???i c??ch, ????n nay Vi?t Nam ??? h?nh th?nh h? th?ng ch?nh s??ch thu??? kh?? ???y ??, bao qu??t ????c h??u h???t c??c ngu?n thu, ??p d??ng th?ng nh???t ??i v?i m??i th?nh ph??n kinh t??? v? th?ch ?ng v?i y??u c??u chuy??n ??i n??n kinh t??? theo c?? ch??? th? tr???ng. H? th?ng ch?nh s??ch Thu??? ??? bao g?m c??c s???c thu??? c?? b???n nh?: thu??? gi?? tr? gia t??ng, thu??? ti??u th?? ???c bi?t, thu??? xu???t kh??u, thu??? nh??p kh??u, thu??? thu nh??p doanh nghi?p, thu??? thu nh??p c?? nh??n; thu??? s? d??ng ????t n??ng nghi?p, thu??? nh?, ????t, thu??? chuy??n quy??n s? d??ng ????t, thu??? t?i nguy??n, thu??? m??n b?i, c??c lo???i ph?, l? ph?. V?i h? th?ng thu??? t???ng ??i ho?n ch?nh, thu??? ??? tr?? th?nh c??ng c?? ????m b???o ngu?n thu ch? y???u cho NSNN, l? c??ng c?? qu???n l?? v? m?? c?a nh? n??c g??p ph??n t?ch c?c trong th??c ???y s???n xu???t kinh doanh ph??t tri??n, khuy???n kh?ch ???u t?, khuy???n kh?ch xu???t kh??u, ??i m?i khoa h??c c??ng ngh?, g??p ph??n th??c ???y chuy??n d?ch c?? c???u kinh t??? theo h??ng c??ng nghi?p ho??, hi?n ????i ho??. T?ng thu NSNN ng?y c?ng t??ng v? c?? t?c ?? t??ng tr???ng n??m sau cao h??n n??m tr??c, t? l? ??ng vi??n ????t kho???ng 21%GDP, t?c ?? t??ng tr???ng b?nh qu??n thu NSNN trong 5 n??m t? 2002-2007 ????t 17,%. C?? ????c k???t qu??? n?y l? do:
Th? nh???t, ch?nh s??ch thu??? ????c ??p d??ng th?ng nh???t trong c??? n??c, kh??ng ph??n bi?t th?nh ph??n kinh t??? ??? t???o m??i tr???ng kinh doanh b?nh ????ng, th??c ???y s???n xu???t kinh doanh ph??t tri??n, t??ng tr???ng kinh t???.
Th? hai, ch?nh s??ch thu??? ??? h??? m?c ??ng vi??n v?o NSNN t??ng t?ch t?? v?n t???i doanh nghi?p g??p ph??n khuy???n kh?ch m???nh m??? ???u t?, th??c ???y chuy??n d?ch c?? c???u kinh t??? theo h??ng c??ng nghi?p ho??, hi?n ????i ho??.
Th? ba, ch?nh s??ch thu??? ??? g??p ph??n khuy???n kh?ch xu???t kh??u, c???i thi?n m??i tr???ng kinh t??? v? m??.
V?? c???i c??ch khu v?c doanh nghi?p nh? n??c:
?????n nay, c?? th?? n??i qu?? tr?nh c? ph??n ho?? v? c???i c??ch khu v?c DNNN ??? thu ????c nh??ng k???t qu??? quan tr??ng. Khung ph??p l?? v?? s???p x???p, c? ph??n ho?? DNNN ??? li??n t??c ????c ho?n thi?n ph?? h??p v?i ti???n tr?nh c???i c??ch, th??c ???y c??ng t??c chuy??n ??i s???p x???p v? c? ph??n ho?? doanh nghi?p nh? n??c, ???c bi?t l? vi?c b??n c? ph??n l??n ???u th??ng qua ph???ng th?c ????u gi?? ??? xo?? b?? c?? ch??? c? ph??n ho?? kh?p k?n trong doanh nghi?p.
Th?c hi?n ch? tr???ng c?a Ch?nh ph?, c??ng v?i vi?c ti???n h?nh c? ph??n h??a m?t s? l???ng l?n c??c DNNN, c??c doanh ngh???p c?ng ??? thay ??i c??ch th?c qu???n tr? c??ng ty, l?m t??ng hi?u qu??? kinh doanh c?a c??c doanh nghi?p v? gi???m g??nh n??ng cho NSNN. H??u h???t c??c doanh nghi?p c? ph??n ho?? ????c x??c ??nh gi?? tr? v? th?c hi?n b??n ????u gi?? c? ph??n l??n ???u th??ng qua S?? Giao d?ch ch?ng kho??n, Trung t??m giao d?ch ch?ng kho??n v? c??c t? ch?c t?i ch?nh trung gian. C??ch th?c n?y kh??ng ch? g??p ph??n n??ng cao t?nh kh??ch quan, minh b???ch c?a qu?? tr?nh c? ph??n ho?? m? c??n g???n k???t h??n n??a qu?? tr?nh c? ph??n ho?? v?i ph??t tri??n th? tr???ng ch?ng kho??n trong th??i gian qua. Th??ng qua vi?c b??n c? ph??n ra b??n ngo?i, doanh nghi?p c? ph??n ho?? ??? ch? ??ng l?a ch??n ????c nh? ???u t? chi???n l???c trong v? ngo?i n??c ??? n??ng cao hi?u qu??? doanh nghi?p.
Trong th??i gian qua, ??? c?? m?t s? T?ng c??ng ty l?n ????c c? ph??n ho?? nh?: T?ng c??ng ty Xu???t nh??p kh??u x??y d?ng Vi?t Nam (Vinaconex), T?ng c??ng ty Th???ng m???i x??y d?ng, T?ng c??ng ty ??i?n t? tin h??c, T?ng c??ng ty B???o hi??m... M?t s? t??p to?n kinh t??? l?n ??? ????c h?nh th?nh nh?: T??p ?o?n D??u kh?, ??i?n l?c, B?u ch?nh vi?n th??ng, Than Kho??ng s???n, C??ng nghi?p T?u thu?, D?t may, C??ng nghi?p cao su, T??p ?o?n T?i ch?nh B???o hi??m Vi?t Nam. M?t s? doanh nghi?p v? t?ng c??ng ty l?n c?ng ??? v? ?ang ho?n t???t vi?c c? ph??n ho?? nh?: Ng??n h?ng ngo???i th???ng Vi?t Nam, T?ng c??ng ty R???u bia, n??c gi???i kh??t S?i G??n v? H? N?i... Trong n??m 2008 v? c??c n??m t?i, s??? ti???p t??c ???y nhanh h??n n??a ti???n tr?nh n?y.
Ph??t tri??n th? tr???ng v?n, th? tr???ng ch?ng kho??n
Sau 7 n??m ?i v?o ho???t ??ng, TTCK Vi?t Nam ??? c?? nh??ng b??c ph??t tri??n ?n ??nh, v??ng ch???c. Th? tr???ng ??? th?c s? kh??i s???c v? ph??t tri??n kh?? ?n ??nh trong hai n??m g??n ???y t???o ti??n ??? cho b??c ph??t tri??n ti???p theo. Th??ng qua TTCK ho???t ??ng huy ??ng v?n ????c t??ng c???ng ???ng g??p t?ch c?c cho vi?c ph??t tri??n doanh nghi?p v? t??ng tr???ng kinh t???. C??c ch?nh s??ch, gi???i ph??p ??? ra qua qu?? tr?nh ??p d??ng, ?i??u ch?nh ??? kh???ng ??nh s? n???m b???t v? ch? ??ng h??n trong ?i??u h?nh th? tr???ng g???n v?i ho???t ??ng chung c?a n??n kinh t???.
V?? quy m?? th? tr???ng, ????n nay ??? c?? 250 c??ng ty ????c c???p ph?p ni??m y???t, ???ng k?? giao d?ch tr??n TTCK, t?ng gi?? tr? v?n ho?? th? tr???ng c? phi???u tr??n c??? 2 s?n giao d?ch x???p x? 40% GDP. Nh?n chung, c??c doanh nghi?p sau c? ph??n ho?? v? ni??m y???t tr??n TTCK lu??n gi?? ????c nh?p ?? t??ng tr???ng v? l??i nhu??n kh?? t?t.
C??c t? ch?c trung gian ho???t ??ng tr??n TTCK c?ng t??ng nhanh v?? s? l???ng, v? t?ng b??c n??ng cao v?? m??t ch???t l???ng. ?????n nay, ??? c?? 75 c??ng ty ch?ng kho??n v? 24 c??ng ty qu???n l?? qu?? ????c c???p ph?p ho???t ??ng, cung c???p c??c d?ch v?? cho th? tr???ng.
Th? tr???ng tr??i phi???u c?a Vi?t Nam c?ng kh?? ph??t tri??n v?i nhi??u lo???i tr??i phi???u (bao g?m tr??i phi???u ch?nh ph?, tr??i phi???u ch?nh quy??n ??a ph???ng, tr??i phi???u doanh nghi?p v? tr??i phi???u ng??n h?ng) v?i t?ng d? n?? kho???ng 17% GDP. N??m 2005, ???t ph??t h?nh tr??i phi???u Ch?nh ph? ???u ti??n c?a Vi?t Nam ra th? tr???ng v?n qu?c t??? ??? th?nh c??ng v?i gi?? tr? 750 tri?u USD, t???o s? kh??i ???u h???t s?c thu??n l??i cho Vi?t Nam trong nh??ng ???t ph??t h?nh ti???p theo ra th? tr???ng v?n qu?c t???.
Th? tr???ng b???o hi??m ????t t?c ?? t??ng tr???ng nhanh, v??ng ch???c c?? ???ng g??p nh???t ??nh v?o t??ng tr???ng GDP. T?ng doanh thu ng?nh b???o hi??m giai ?o???n 2001 - 2007 t??ng b?nh qu??n 30%/n??m; n??m 2007 doanh thu, chi???m kho???ng 2% GDP, t??ng h??n 16% so v?i n??m 2006. T?ng s? ti??n c??c doanh nghi?p ??? ???u t? tr?? l???i n??n kinh t??? t??ng 25% so v?i n??m tr??c.
Trong nh??ng n??m v?a qua, th? tr???ng b???o hi??m ????c ??nh h?nh v??ng ch???c v?i ???y ?? c??c y???u t? th? tr???ng g?m 40 doanh nghi?p b???o hi??m, m??i gi?i b???o hi??m, thu?c m??i lo???i h?nh s?? h??u v?i s? v?n ?i??u l? ????t 16.000 t? ??ng. Ch???t l???ng s???n ph??m v? d?ch v?? b???o hi??m t?ng b??c ????c n??ng cao, ph??c v?? t?t h??n nhu c??u c?a n??n kinh t??? v? ???i s?ng d??n c?.
Ch?nh s??ch t?i ch?nh th?c hi?n h?i nh??p kinh t??? qu?c t???
Vi?t Nam ??? th?c thi cam k???t v?? thu??? quan, thu??? xu???t kh??u, th?c hi?n ???y ?? Hi?p ??nh x??c ??nh tr? gi?? h???i quan c?a WTO, th?c hi?n ch?nh s??ch gi?? theo c?? ch??? th? tr???ng, m?? r?ng th? tr???ng d?ch v?? t?i ch?nh. Vi?c th?c thi c??c Hi?p ??nh th???ng m???i Vi?t- M?? (BTA), cam k???t t? do ho?? khu v?c CEPT/AFTA, khu v?c m??u d?ch t? do ASEAN - Trung Qu?c (ACFTA) v? khu v?c m??u d?ch t? do ASEAN-H?n Qu?c (AKFTA) c?ng ????c ????m b???o theo cam k???t ??? k??.
Nh??ng cam k???t li??n quan ????n m?? c?a th? tr???ng d?ch v?? t?i ch?nh c?ng ?ang ????c tri??n khai th?c hi?n v?i m?c ?? m?? c?a cao v? ph???m vi r?ng, ??p d??ng theo nguy??n t???c t?i hu? qu?c v?i t???t c??? c??c ??i t??c c?? quan h? song ph???ng ho??c l? th?nh vi??n c?a WTO.
II. ????NH H????NG V?? GI???I PH??P ??I??U H??NH TH??I GIAN T??I
Nh??m ???y m???nh to?n di?n c??ng cu?c c???i c??ch kinh t??? v?i m??c ti??u t??ng tr???ng GDP b?nh qu??n giai ?o???n 2008-2010 l? 8,5%, trong th??i gian t?i, Ch?nh ph? Vi?t Nam s??? ti???p t??c ??i m?i, c???i c??ch khu v?c t?i ch?nh, th? tr???ng t?i ch?nh tr??n c??c ph???ng di?n sau:
(1) Th?c hi?n ki??m so??t n?? c??ng, ph?i h??p h?i ho? gi??a ch?nh s??ch t?i kho?? v? ch?nh s??ch ti??n t?, ????m b???o ?n ??nh v?? kinh t??? v? m?? trong t?ng th??i k??. T???o l??p m??i tr???ng ???u t? - kinh doanh th??ng tho??ng, c??i m??, t???o ?i??u ki?n thu??n l??i cho c??c nh? ???u t? trong v? ngo?i n??c.
Th?c hi?n c?? ch??? th? tr???ng v?? gi?? c?? s? qu???n l?? c?a Nh? n??c, ti???p t??c xo?? b?? ??c quy??n t???o ?i??u ki?n cho c??c doanh nghi?p h???ch to??n ???y ?? v? minh b???ch, g??p ph??n ch?ng bu??n l??u. C?? ch?nh s??ch h? tr?? cho c??c ??i t???ng c??n b?, l?c l???ng v? trang, h? ngh??o, ??i t???ng ch?nh s??ch ??? gi???m thi??u t??c ??ng b???t l??i khi gi?? th? tr???ng t??ng.
(2) ????y nhanh c???i c??ch khu v?c s? nghi?p c??ng l??p, n??ng cao t?nh t? ch? c?a c??c ???n v? s? nghi?p, th??c ???y x?? h?i ho??, huy ??ng ngu?n l?c cho ph??t tri??n c??c s? nghi?p x?? h?i. M?? r?ng thu h??t ???u t? n??c ngo?i ??i v?i c??c l?nh v?c s? nghi?p nh??m khai th??c c?? hi?u qu??? c??c k??nh thu h??t ???u t? m?i ph?? h??p v?i qu?? tr?nh h?i nh??p kinh t??? qu?c t???.
(3) Ti???p t??c ho?n thi?n h? th?ng ch?nh s??ch t?i ch?nh ??? huy ??ng v? s? d??ng c?? hi?u qu??? m??i ngu?n l?c ph??c v?? cho ???u t? ph??t tri??n kinh t??? - x?? h?i.
Ti???p t??c c???i c??ch ch?nh s??ch thu??? ????m b???o ??ng vi??n c??ng b??ng, minh b???ch v? ?n ??nh. ????y m???nh c???i c??ch h?nh ch?nh thu???, ???n gi???n ho?? th? t??c h?nh ch?nh thu???; hi?n ????i ho?? c??ng t??c qu???n l?? thu???, h???n ch??? th???t thu thu??? ?? m?c th???p nh???t, n??ng cao t?nh t? gi??c c?a ??i t???ng n?p thu??? v? hi?u l?c c?a ch?nh s??ch, ???p ?ng y??u c??u th?c ti?n v? ph?? h??p v?i th??ng l? qu?c t???.
(4) ????y nhanh ti???n tr?nh c???i c??ch DNNN, g???n c? ph??n ho?? v?i ni??m y???t, ???ng k?? giao d?ch tr??n TTCK. Th?c hi?n c? ph??n ho?? v? ni??m y???t m?t s? doanh nghi?p, t?ng c??ng ty l?n c?a Nh? n??c trong c??c l?nh v?c ng??n h?ng, b???o hi??m, vi?n th??ng, ?i?n l?c... Ti???p t??c c???i c??ch khu v?c ng??n h?ng; n??ng cao n??ng l?c t?i ch?nh, kh??? n??ng canh tranh c?a c??c doanh nghi?p b???o hi??m trong n??c, m?? r?ng s? tham gia c?a doanh nghi?p b???o hi??m n??c ngo?i theo l? tr?nh ??? cam k???t. M??c ti??u ????n n??m 2010, t? tr??ng doanh thu ph? b???o hi??m b??ng 4,5% GDP, t?ng v?n ???u t? tr?? l???i n??n kinh t??? t??ng 14 l??n so v?i n??m 2000.
C???i thi?n m??i tr???ng kinh doanh, n??ng cao n??ng l?c qu???n tr? doanh nghi?p v? c???i thi?n ngu?n nh??n l?c nh??m th??c ???y s? tham gia n??ng ??ng c?a khu v?c t? nh??n trong vi?c ph??t tri??n kinh t???. Ho?n thi?n c??c ti??u ch? gi??m s??t trong ??? c?? c?? ch??? c???nh b??o s?m ??i v?i doanh nghi?p l?m ??n k?m hi?u qu???.
(5) Ho?n thi?n khung ph??p l??, th?? ch??? v? ch?nh s??ch, t??ng c???ng c??ng t??c ki??m tra, gi??m s??t ??? th? tr???ng v?n, th? tr???ng ch?ng kho??n ph??t tri??n b??n v??ng v? l?nh m???nh, t???o ?i??u ki?n ??? doanh nghi?p ni??m y???t c? phi???u tr??n TTCK khu v?c v? qu?c t???. Nghi??n c?u k???t n?i th? tr???ng ch?ng kho??n Vi?t Nam v?i m?t s? s?n giao d?ch ch?ng kho??n trong khu v?c v? cho ph?p th?c hi?n ni??m y???t ch?o ??i v?i m?t s? c??ng ty ?? ?i??u ki?n.
(6) X??y d?ng khu??n kh? ph??p l?? v?i c??c c??ng c?? ??? gi??m s??t l?nh m???nh tr??n c?? s?? x??y d?ng ????c h? th?ng s? li?u r? r?ng gi??p cho vi?c ???nh gi?? ?i??u ti???t ho???t ??ng c?a th? tr???ng d?ch v?? t?i ch?nh. Ho?n thi?n c??c v??n b???n ph??p l?? li??n quan t?i l?nh v?c d?ch v?? t?i ch?nh ng??n h?ng, b???o hi??m, k??? to??n, ki??m to??n... T??ng c???ng c??ng t??c qu???n l??, gi??m s??t ??i v?i th? tr???ng d?ch v?? t?i ch?nh, ????m b???o s? ph??t tri??n ?n ??nh v? b??n v??ng c?a th? tr???ng trong ?i??u ki?n h?i nh??p.
(7) Th?c hi?n t?t chi???n l???c vay v? tr??? n?? n??c ngo?i theo h??ng quy ??nh r? quy??n h???n, tr??ch nhi?m, n??ng cao hi?u qu??? qu???n l?? v? s? d??ng v?n , b???o ????m kh??? n??ng tr??? n??, ki??m so??t h??u hi?u c??c d??ng v?n v?o, ra t???ng ?ng v?i kh??? n??ng h???p th?? v?n c?a n??n kinh t???. T? ch?c l???i vi?c qu???n l?? n?? n??c ngo?i b??ng m?t c???u tr??c m?i h??u hi?u h??n ??? ki??m so??t ch??t ch??? vay v?n, b???o l??nh v? k??? ho???ch tr??? n?? n??c ngo?i.
(8) Th?c hi?n ???y ?? c??c cam k???t h?i nh??p qu?c t??? trong l?nh v?c t?i ch?nh. Ti???p t??c b??m s??t qu?? tr?nh tri??n khai c??c cam k???t qu?c t??? v?? t?i ch?nh trong WTO, ASEAN, APEC v?? thu???, h???i quan, d?ch v?? t?i ch?nh ??ng th??i t? ch?c th?c hi?n c??c nhi?m v?? c??n thi???t ??? th?c hi?n c?? hi?u qu??? c??c cam k???t, g??p ph??n ??a n??n kinh t??? ph??t tri??n nhanh v? b??n v??ng.
V?i chi???n l???c ph??t tri??n kinh t??? - x?? h?i c?a Vi?t Nam trong giai ?o???n t?i, v?i ch? tr???ng ti???p t??c ???y m???nh ??i m?i n??n kinh t??? m?t c??ch to?n di?n ???p ?ng y??u c??u h?i nh??p, t??i tin t???ng r??ng Vi?t Nam ch??ng t??i s??? v???t qua nh??ng th??ch
|
